‌ چاوپێكەوتنی ئەحمەد دەنیز به‌رپرسی كۆمیته‌ی راگه‌یاندن و په‌یوه‌ندیه‌كانی ده‌ره‌وه‌ی پارتی كرێكارانی كوردستان ... دیمانه‌: شێرزاد عومه‌ر مه‌حمود

شێرزاد عومه‌ر

* دوایین پێشهاتی سیاسی ئەو دەڤەرە و رۆژهەڵاتی ناوه‌ڕاست چۆن دەبینی و پێگەی كورد لەم هاوكێشه‌ سیاسیانه‌ چۆن شڕۆڤه‌ ده‌كه‌یت.. ؟

ئەحمەد دەنیز: تا باسی ئەمە بكەم پێویستە باسی سیاسەتی گشتی رۆژهەڵاتنی ناڤین بكەم كورد رەوشی لە چ ئاستێك دایە پاشەرۆژی ئەم پێشكەوتنە بەرو كوێ دەچیت.. ؟ رۆژهەڵاتی ناوەراست ماوەیەكی درێژە لە ژێر سەركەشی ئەمریكاو هێزی نێونەتەوەیی دا پێشكەوتنی ئەمڕۆ لە جیهاندا هەیە، بۆ نموونە لە رووی زانست و تەكنەلۆژیاو كاریگەری لەسەر هەموو شتێك كردووە، ئەم هێزانە من ناو دەنێم گلۆباڵ سەرمایە، مەرج و بارودۆخەكانی كۆنی تێپەڕاند بۆیەش پێویست بوو بگۆڕێت، ئەو داخوازیانەی لەسەر سەرمایە گڵۆبالیزم دێتە دروست بوون لەسەر ئەم بنەمایە سیاسەتیش دروست دەبن، ئەگەر هێزی خۆشت نەگۆڕیت لە بەرامبەر ئەم گۆڕانانە ئەوا هەر دەگۆڕێیت، ئەم پێشكەوتنەی جیهان ببینە ئینجا خۆت بكە بە ئۆپۆزسیۆنێك بۆ نموونە هێزی نێونەتەەویی دەخوازن گۆڕانێك لە پەیڕەو و سیاسەتی خۆیان دروست بكەن لە بەرامبەردا هێزی تر هەن كە ئەم پێشكەوتن و پەرەسەندنە ناوچەییانە ناخوازن و لەگەڵیشی ناڕۆن و دژیشی دەوەستنەوە، وەك ئەو هێزانەی كوردستانیان داگیركردوەو هەتا ئێستا ئەم داگیركردنە بەردەوامە، رۆژهەڵاتی ناوەڕاست مێژووێكی دەوڵەمەندی هەیە، ژیان لێرە دروست بوو، مێژوو لێرە دروست بوو، مرۆڤایەتی لێرە دروست بوو، مەدەنیەت لێرە دەستی پێكرد، ئاینزا و ئاینی مەزن لێرە دەستی پێكرد، پێشكەوتن هەر لێرە دەستی پێكرد، بۆیە ئێرە نیشتمانی پێشكەوتنەكانە، لەسەر بنەمایە ئەو مەرج و دۆخەی رۆژهەڵاتی ناوەراست تێدایە وەك ماف نەدانە واتا خاكەكی وا پیرۆزە كۆمەڵگایەكی ئەوەندە دەوڵەمەند سەركەشی زۆر كردووە و لەم رۆژگارەدا ئێمە مابینەوەو مافمان نەدرابێت شتێكی نا حەقی و نادادوەریە، هێلێك لە نێوان هێزی نێونەتەوەیی و كۆنەپارێزەكان وەك ئۆپۆزسیۆنەك دژی هەردووكیانە، هێلێكی واش هەیە بۆ نموونە دەڵێن (هێزی دیموكراتی لە هەوڵی بە دیهێنانی مافی خۆیەتی)، كورد لە هێلی سێیەمیندا ئەسپی خۆی تاودەدات لەم ئاستەدا ئێمە دەجوڵێینەوە، سەردەمی بە چوار پارچەبوون پێویست ناكات باس بكەین، بەڵام ئەو بارودۆخەی ئێستا لە ناو دەژین مەرج و بارودۆخی ئەوكاتە، ئەوكاتیش هەم دەرفەت هەبوو، هەمیش شتی نێگەتیڤ هەبوون، بەس ئەوكات كوردان لەبەر مەرج و بارودۆخی خۆیان مەرجەكانیان بریتی بوون لە یەك: یەكێتی خۆیان كە دروست نەبوو، واتا رێكخراوو ئامادە نەبوو، دوو: ستراتیژی خۆیان نەبوو، سەرۆكایەتیش نەبوو تاكو ئەو سەركەشیە بكات و ئەویش لەوێ نەبوو، بۆیەش ئەم دەرفەتە لە دەست دەرچوو، كوردستان بە قۆناغێكی تراژیدی تێپەری كە كوردستان بوو بە چوار پارچە، بەهەمان شێوە ئێستاش هەم مەترسی هەن هەمیش دەرفەتی باش هەن. دەرفەت چیە.. ؟ ئیدی كورد گەیشتە ئاستێكی نوێ، بەرەو گیانێكی نەتەوەیی دەچن، تێگەیشتنی جۆری مێژووی كۆمەڵایەتی دروست بووە، ئەزمونێكی باش هەیە ئەگەرچی یەكێتیەكی نەتەوەیی نیە، بەڵام گیانێكی نەتەوەیی دروست بووە، بۆیە ئەگەر كورد بیانەوێت وەڵام بدەنەوە ئەوا پارچە بوون كوردان لاواز دەكات، وەك باسمان كرد لە كاتی سەر لەنوێ دیزاینكردنی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست كورد سەنگێكی بەهێز و ئیرادەیەك دەرنەكەوێت، خۆی نەكاتە هێز و زهێزەكانی تر وا لێنەكات حیسابێكی بۆ بكەن، ئەوكات رەنگە تراژیدیای خراپتریش بەسەر كوردان بێت، بەڵام ئەگەر لەسەر كەم و كوڕیەكانی خۆمان بوەستین، خۆ بەهێز و ئیرادە بكەین، ستراتیژیەتی نەتەوەیی دروست بكەین، كۆنگرەكی نەتەوەیی دورست بكرێت و كوردی هەرچوار پارچەكە كۆبكرێتەوە و لەسەر كێشەی كورد گفتووگۆبكەن، چارەسەری كورد چۆنە.. ؟ ئاشتی كورد چۆنە.. ؟ هەموو حزبەكان دیبلۆماسی دەكەن، یەكێتی دیبلۆماسی دەكات، پارتی دیبلۆماسی دەكات، بەڵام یەكانە پارچەچارچە دەكەن، بەڵام كاریگەریەكەی بە تەنهایە، پارتی دەیكات یەكێتی رەشی دەكات، یەكێتی دەیكات PKK یەكێكی تر رەش دەكات، واتا هەركەسێك بێت ئەوی تر رەش دەكات، ئەمەش دەرەنجامی پارچە بوونە، بۆ نموونە لیژنەیەكی دیبلۆماسی دروست بێت بۆ ئەوەی دیبلۆماسی نەتەوەیی بكەین، لە لایەكی تر دەڵێن پرسی ئابووری چیە.. ؟ لەگەڵ دوژمنی كورد هێزی كوردان چۆن چارە بكەین.. ؟ هەڵوێستێكی هاوبەش دەربكەون، بۆ نموونە ئەم كۆنگرە بۆ دژ و لێدانی دوژمنان نیە (دەتوانن ئەوانیش نوێنەریان هەبێت)، بەڵام مەسەلە چیە ئێمە نامانەوێت كورد بۆ ئەوە ببێت بە یەك تا بە ئارەزوی خۆی شەڕ لەگەڵ ئەو ئەم بكات و داوای مافی خۆمان بكەین.. ؟! خۆ ئەگەر یەكێتی نەتەوەیی دروست ببێت ئەوا سوود و بەرژەوەندی وڵاتی تر هەیە، ئەگەر هەڵوێستێكی نەتەوەیی وا هەبێت ئەوا ئازادی زۆر نزیكە، بەڵام ئەگەر هەر پارچە لە لای خۆیەوە هەر لایەنێك بە ئارەزوی خۆی بجوڵێتەوە و دوژمنیش بەردەوام هەوڵی لاوازبوونمان بدات ئەوا ئەستەمە كورد بە رەوای مافەكانی بگات.. !!

* ئێستا توركیا پەیامە ئاشتیەكەی PKK رەت دەكاتەوە، 13 ساڵ پێش ئێستا بەرێز ئۆجەلان ئەو پەیامەی بۆ توركەكان نارد، هەست ناكەیت سیاسەتی ئێستای توركیا لەگەڵ 13 ساڵ پێش ئێستا هیچ گۆڕانێكی بەسەردا نەهاتووە، ئایا توركەكان كە نەگۆڕان بە چ ئاكامێك دەگەن.. ؟واتا هەست دەكرێت لەماوەی ئەو 13 ساڵە سیستەم لەرووی رووكارەوە گۆڕاوە نەك ناوەڕۆك تۆ چ دەڵێی.. ؟

ئەحمەد دەنیز: گۆڕاندن بەتەنها بۆ ناوەڕۆكە، ئێمە گەر بڵێین گۆڕانێك نەبووە و نییە ئەوا خۆمان رەت دەكەینەوە چونكە نزیكەی 35 ساڵە خەبات دەكەین، خەباتی ئازادی دەكرێت، جگە لە ئێمە سەدان گەنجی تر هاتۆتە سەر شەقامەكان و داوای گۆڕانیان كردووە، بەڵام گرنگ زۆری فاكتەرەكانی گۆڕان نین، گرنگ ئەوەیە حكومەت زوو هەست بكات گۆڕانكردن پێویست و هەنوكەییە ئەمە گرنگە، وەكو دەزانن لە وەتەی دەوڵەتی توركیا هەیە كێشەی كوردانی زیاتر بووە، كاتێ كۆماری توركیا دروست كرا لەسەر بنەمای قبوڵ نەكردنی نەتەوەكانی تر جگە لە تورك دروست كرد لەسەر بنەمای ئاسیلاسیۆن نەتەوە دروست كردن، بەو ستراتیژیەی دەرەوەی توركیا كەسی تر قبوڵ نەكران لە توركیا، نەدەكرا كەس بڵێت من كوردم بەڵام، ئێستا بیرۆكەكانی كۆماری توركیا هەرەسیان هێنا چونكە ئێستا بە ملیۆنەها كەس دەڵێن ئێمە كوردین، بۆیە توركیا ناچارە خۆی بگۆڕێت، بەڵام كێشە چیە.. ؟ توركیا دەڵێت" مافی تاكە كەسی دەهێنمە ئاراوە، ، لە ئەوروپا هەندێك دیموكراسی دەوێت و دیموكراسیخوازە نەوەك لەسەر بنەمای قبوڵكردنی ناسنامەی كوردان، زمانی كورد قبوڵ بكات، ئیرادەی كورد قبوڵ بكات، وەك تاكەكەسی بۆ نموونە دەڵێن ئەو كوردە مافی خۆی هەیە لە ماڵەوە چۆن قسە دەكات و چۆن دەچێت و دەڕوات، بەڵام نەوەك لەسەر بنەمای نەتەوەیی، ئێمەش دەڵێین" نەخێر كورد نەتەوەیەكی زۆر زۆر كۆنە و مافی نەتەوەیی چین ئێمەش گەرەكمانە، ئێستا دەوڵەتی توركیا ناچار ماوە بڵێ كورد هەیە لەسەر بنەمایەی مافی ئەو نەتەوەیی قەبوڵ بكات تا ئێستا نەگەیشتۆتە ئەو راستیەی.. !

* شێخی ئەزهەر لە توركیا فەتوای تیرۆرست بوونی بەرەی رزگاریخوازی نەتەوەی كوردی لە باكوردا و لە هەمان كاتدا سەرۆكی یەكێتی زانایانی ئیسلامی جیهان كە (پرۆفیسۆر علی قەرەداغی) یە، هیچ هەڵوێستێكی نەنواند لەوەی كە بڵێت توركیا تیرۆرستی راستەقینەیە نەوەك كورد كە تێدەكۆشێت بۆ بەدەستهێنانی مافە رەواكانی خۆی، ئێوە هەڵوێستتان چیبوو لە بەرامبەری شێخی ئەزهەر و علی قەرەداغی لە هەمان كات شەش رۆژ پێش ئێستا لە پرێس كۆنفراسێك لە هەولێر گووتی: پارەیەكی زۆرمان كۆكردۆتەوە بۆ مناڵانی غەزە لە كاتێكدا بە هەزارەها مناڵ لە زیندانەكانی توركیا دان بەبێ تاوان.. ؟!

ئەحمەد دەنیز: تەنها دەوڵەتی توركیا و سیستەمی دەوڵەتی تورك دژی كورد نین، پێویستە ئەمە باشتر روون بكەینەوە، هێزێكی فراوان و هەندێك جار نادیار و هەندێك جار لە ژێر ناوی تر دەردەكەن، بۆ نموونە فەتحوڵا گولەن (فەتحوڵاچی) هەیە وابزانم لە باشوور باش ناناسرێت چەندین زانكۆ و قوتابخانەی لە باشوور دروست كردوە و لە رووی ئابوریەوە بەهێزە و بە نیازە تەلەفزیۆنی كوردیش دابنێت، هەموو خەباتی ئەوان ئەوەیە كە چۆن كوردان ئاسیمیلە بكات (جینۆسایدی سپی) هەندێك كەناڵیان هەیە لە توركیا هەندێك فلیم و زنجیرە دراما دەردەكات هەوڵ دەدات PKK رەش بكات و جل بەرگ و كلتوری كوردی رەش بكات، كاتێ مرۆڤ هەندێ لەو فلیمانە ببینێت نەفرەت لە كوردایەتی دەكات، واتا شەڕێكی تایبەت دەكات، ئێمەش تاوانەكانی ئیسرائیل دژی غەزە قبوڵ ناكەین، توركیا لە لایەك قیامەت دروست دەكات لە لایەكیتر هەموو جۆرە پەیوەندیەكی لەگەڵ ئیسرائیل هەیە، دانیشتن و كۆبونەوە دەكات لە لایەكیتر مناڵی كورد و ژن و پیرو گەنجی كورد دەكوژێت، ئەمە زیاتر دوو روویی توركیا دەردەخات، لە پاڵ ئیسلامدا هێزی دەسەڵات وەك چۆن دەیانەوێت بەكاری دەهێنن ئەگەر حەز بكەن كوردان هەموو گاور دەكەن و ئەگەر حەزیش بكەن ئەوا كوردان هەموو موسوڵمان حیساب دەكەن.. !! بەو شێوەیە دەیانەوێت پاشە رۆژی كورد تاریك بكەن، دەخوازن كاریگەریان لەسەر تێكۆشانی كورد هەبێت دەخوازن كوردان پارچە بكەن و كوردان لاواز بكەن، دەخوازن هەموو شتێك بكەن بەس كورد نەبنە نەتەوەیەك. دین مەسەلەیەكی حەساسە، كورد 90% ی مسوڵمانە و باوەڕی خۆیان بە ئیسلام هەیە، لەسەر بنەمای هەستی مرۆیی ئێمە بۆخۆیان بەكار دەهێنن، بە سیاسەتی چەواشەكاری خۆیان پێش دەخەن، ئەم سیاسەتە درۆیە مسوڵمانێتی نییە ئەمە زیاتر دوو رووییە (نیفاق) ە، وەك دەزانیت مونافیق لە ئیسلامدا لە شەیتان مەترسیدارترە، شەیتان دیارە، بەڵام مونافیق خۆی رەنگ دەكات بە سەد شێوە و خۆی دەشارێتەوە و خۆی دەكاتە چاك و پیاوی خراپ، گەلێ كورد بەناوی دینی ئیسلام هەڵدەخەڵەتێنێ، بە بەكارهێنانی ئاین تێكۆشانی گەلی كورد رەش ناكات، ئێستا راستەوخۆ هێرش بكەن، بەڵام لەسەر ئەو بنەمایە واتا بەراستی لە مەسەلەی بزووتنەوەی ئازادی و بزووتنەوەی شۆڕشگێڕی ئەمڕۆ لە كوردستانێ سەركەشی و پێشكەوتنی دەكات لە جەوهەریەتی ئیسلامەتیدا، بە دووری نابینم، مەسەلەی دەركەوتنی ئیسلامیەتیش پێشتر وەكو شۆڕشێك لەبەرامبەر زوڵم و زۆردی دەركەوتووە، لەبەرامبەر بە جەهل و نەزانی و پێشێلكاریەكانی مافەكانی مرۆڤ دەركەوتووە. من بە توركی خوێندوومە، گووتەیەكی زۆر جوانی ئیسلام هەیە كە دەڵێت (كەسێك وڵاتی خۆی خۆش نەوێت ئیمانی نییە و خۆشەویستی نیشتیمان لە ئیمانەوەیە) واتا وڵاتێكی وەك كوردستان نەتەوەیەكی وەك كورد لەسەر خاكی خۆی كە تەنها ئازادی دەوێت وەك هەر كەس ناوی هەبێ و بژی و چاوی لە هیچ شتێكی تری خەڵكیتر نییە، زوڵمێكی لە كەس نەكردووە، بەرامبەر بەو هەموو خزمەتەی كە بۆ مرۆڤایەتی كردووە ئەمڕۆ زوڵمی لێ دەكرێت و ئەمڕۆ بەدرەفتی زۆر بچووك دەركەوتووە و دەیەوێت نرخی خۆی و نەتەوەیی خۆی بپارێزێت و مافی خۆی و نەتەوەیی خۆی بەدەست بهێنێت، ئیرادەی خۆی دروست بكات، وەك هەر مرۆڤێ‌ بژی لەسەر خاكی خۆی، لێرەوە هەندێك كەس ئەو خەباتە پیرۆزەی كورد بە تیرۆر لێك بچووێنێ‌ و بەشتێكی تر ناوزەدی بكات و لەگەڵ ئەمەشدا كەسایەتیەكی كورد لەتەك ویەوە بێ دەنگ بمێنێت و بێ هەڵوێست بن و لەبەرامبەری واتا ئەویش لایەنگری ئەو كەسەیە و ئەویش ئەو زوڵمەی دەرهەق بە كورد دەكرێت رەزامەندە، بەراستی مرۆڤ نازانی چ ناوێك لەمە بنێ، ئێمە تەنها ئەوكەسانە بە خوادا و ویژدانی خۆیان دەسپێرین.. !

* خەباتی چەكداری تا چەند لەگەڵ ئەزمونی باشووری كوردستان یەك دەگرێتەوە، یان دەتانەوێ خەباتی چەكداری و خەباتی دیبلۆماسی هاوسەنگ بكەن، ئایا ئەو چالاكیە سەربازیانەتان زیان بە ئەزموونی هەرێمی كوردستان ناگەیەنێت هاوكات تاچەند لە پارتەكانی باشووریش نزیكن.. ؟

ئەحمەد دەنیز: ئێستا و پێش ئێستاش بەتایبەتی كاتی پرسی كەركوك هاتە رۆژەڤەوە سەرۆكایەتی ئێمە لێدوانی داوە كە پرسی كەركوك پرسێكی نەتەوەییە واتا پرسی حزبێك بەتەنها نییە یاخود پرسی تەنها پارچەیەكی كوردستان نییە، بۆیە گووتمان چی بە ئێمە دەكرێت و دێتە سەرشانی ئێمە ئەوا ئامادەین تەنانەت ئەگەر پێویستی بە لەشكر بێت ئەوا ئێمە گەریلاش دەنێرین، دیسانەوە ئێمە پێشنیارمان كرد كە هێزی پێشمەرگە و گەریلا بكەینە یەك، چونكە ئێمە یەك نەتەوەیەن، بەراستیش ئەمڕۆ لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست ئەگەر تۆ هێزت نەبێت هیچ كەسێ حیسابت بۆ ناكات و لە هاوكێشە سیاسیەكانیش ناخوێندرێیەوە، ئەگەر هێزی تۆ هەبێت گوێ‌ لە قسەكانی تۆ دەگیردرێت، ئەگەر هێزت نەبێ نە كەس رێزت دەگرێت و نە تۆش دەتوانی داوای مافەكانی خۆت بكەیت، ئێمە لەسەر ئەو بنەمایانە ئەم پێشنیارانەمان كردووە، ئێمەش دەڵێین پێشمەرگە لەپێناو ئامانجێك دروست بووە، پێشمەرگەش لەپێناو باوەڕیەك هاتۆتە بوون، خزمەتی مێژووشی كردووە، هاوكات نرخەكەیشی پیرۆزە، واتا ئێمە پێمان وایە با هەمان شتیش بۆ گەریلایە. گەریلاش بۆ هەمان ئامانج هەمان شتی پیرۆز هاتۆتە ژیان و ژیانی خۆی فیداكردووە، هاوكات ئەگەر نرخی نەتەوەیی بكەینە یەك ئێمە یەكگرین وەك بزووتنەوەیەك یەكگرین ئێمە ئێستا ئەو شتانە دروست نەكەین پاشان دروست ببێ ئەوا دروست نابێتەوە، ئەگەر بێ خواستن لەپێناو ئامانجی نەتەوەیی، لەپێناو پاراستنی نرخ و بەهای نەتەوەیی، لەپێناو پاراستنی ئەو میللەتە، دەبێ پەیوەندیدار بین و كۆردیناسۆرێك ببزوێنین، ئیتر ئەمانە پێویستین هەمان ئەوانەی ئەمڕۆ هاتوونەتە بوون هەمان ئەركی دیرۆكی لەسەر شانی ئەوانیشە و هەمان دەركەوتنی دیرۆكیشە، ئێستا ئێمە بانگەشەی یەكێتیەكی نەتەوەیی دەكەین وەكو خواستەك، ئێمە كۆنفرانسێكی نەتەوەیی دەخوازین، ئێمە دەمانەوێت هەموومان هێزی لەشكری و ئابوری و سیاسی و دیبلۆماسی و جڤاكی بكەینە یەك وەكو نەتەوەیەك، ببین بە ئپۆزۆسیۆنێكی نەتەوەیی، ئەمە داخوازی ئێمەیە، ئەمە ئامانجی ئێمەیە، ئەمە ئەمڕۆ لەسەر شانی ئێمەیە ئەگەر هەنگاوی بۆ نەنێین ئەوا مێژوو بە تاوانبار دەمانخویًَنێتەوە و میللەتی ئێمە رووبەرووی دادگا و لێپرسینەوەمان دەكات، هەرگیز نەتەوەی كورد لێمان خۆش نابێت، بۆ نوێنەرایەتی گەل پێش هەموو شتی بونیادنانی كۆنفرانسی نەتەوەییە، بۆ ئاگاداریشتان گەریلا تەنها بۆ پاراستنی نرخی نەتەوەیی لەپارچەی باكوری كوردستان نییە، گەریلا تەنها بۆ باكوردی كوردستان دروست نەبووە، لەناو گەریلادا كوردی هەموو پارچەكان هەیە و ئێمە گەریلای شەهیدمان لەهەموو پارچەكان هەیە واتا ئەمانە هەمووی لەپێناو باوەڕی نەتەوەیی هاتوونەتە ناو بزووتنەوەی رزگاریخوازی نەتەوەیی و بوونە گەریلا، بۆیە ئەمڕۆ لەپێناو پاراستنی نرخی نەتەوەكەی خۆی خۆی بەخاوەن دەزانێت و دەبینێت، بەرامبەر بە هەرچوار پارچەی كوردستان خۆی بەخاوەن دەبینێت، بۆنموونە ئەگەر ئەمڕۆ پرسێكی خراپ و رووداوێكی خراپ بێتە سەر باشوور گەریلا ناتوانێ‌ بڵێت من نازانم و ئەوە كاری من نییە یانیش لەبەرامبەری بێ هەڵوێست و بێدەنگ بمێنێت، یان بەرامبەر بە مەینەتی كوردی رۆژهەڵات بێ دەنگ بمێنن، واتا بەرامبەر هەموو نرخ و دەستكەوت و پاراستنی گەل خۆیان بە بەرپرسیار دەبینن و وەكو ئۆپۆزۆسیۆنێكی تواناسازی و دواتر چەكداری لەرێزی پێشەوەن، بۆ حكومەتی هەرێمیش راستە ئەمە بەرپرسیارێتیەكی نەتەوەییە، ئێمە دەمانەوێت پەیوەندی لەگەڵ هەر چوارپارچەی كوردستان توندوتۆڵتر بكەینەوە، گرنگ نییە ئەو حزب و گروپانە چ ئایدیۆلۆژیەك و رێبازێكیان هەیە چی دەبن با ببن (ئیسلامی بن یاخود كۆمەنیست و سۆسیالیست) گرنگ نییە، ئێمە ناچارین و ئەوانیش ناچارن، چونكە ئێستا مەرج و بارودۆخی ناوچەكە و كوردستان و هەرێمایەتی و رۆژهەڵاتی ناڤین و جیهان لێكۆڵینەوەی بۆ دەكرێت و دەخوێنرێتەوە، ئەمەش خواستەكی مییلەتی ئێمەیە كە پەیوەندی و یەكگرتن لناڤبەرامەدا هەبێت، با ئێمە ئەو داخوازیەی گەلی خۆمان بهێنینە دی ئیتر چ روودەدات با رووبدات، جا پەیوەندی ئاشكرا بێت یاخود نهێنی گرنگ پەیوەندی نێوان كوردان بەهێزبكەینەوە، بۆنموونە با ئێمە پەیوەندی لەگەڵ پارتی توندوتۆڵ بكەینەوە ئیتر ئێران و توركیا چ دەڵێن بابڵێن.. ؟!! ئەو مەترسیانە بەسەرچوون، بۆ نموونە ئێمە ئێستا رەخنەی توندمان لە بزووتنەوەی گۆڕان ئەوەیە كە تاوەكو ئێستا پەیوەندیان بە پارچەكانی ترەوە دیارنییە و گووتاری نەتەوەیی بزووتنەوەی گۆڕان زۆر شاراوە و نادیارە، لە پەیوەندیكردنا كراوە نین و داخراون، بۆ نموونە لە راگەیاندنەكانی خۆیاندا بۆ گەریلا دەڵێن گەریلا كە ئەمە شتێكی باشە كە بەوجۆرە باسی پارچەكانی تر دەكەن، بەڵام بۆ پەیوەندی نازانین بۆ شاراوەن، واتا ناڵێن بەتەنها پەیوەندی دروستكردن بەڵكو لێرەدا سیاسەتێك هەیە و ئێمەش رەخنە لەو سیاسەتە دەگرین، هاوكات پێویستە هەر حزبێكی كوردی بەرامبەر پارچەكانی تری كوردستان سیاسەتی كراوەی خۆی هەبێت چ بە نهێنی یانیش بە ئاشكرا، بەڵام ئەم سیاسەتەمان لە بزووتنەوەی گۆڕاندا نەبینی، رەنگە هەشبێت بەڵام شەفاف نییە و نادیارە، راستیەكەی ئەم كەموكورتیە لەگۆڕاندا دەبینم، لەلایەكی تر لەناو هەموو حزبەكاندا چ گۆڕان یان یەكگرتوو و كۆمەڵ و ئەوانیتر دێن، هەندێكیان بە فشاری جەماوەر و هۆشیاری گەل پێشكەوتنێك بۆ پەیوەندیەكان هەیە، بەڵام ئەمە بەس نییە چونكە ئەم جۆرە پەیوەندییە لاوازە، كاریگەری لەسەر پراكتیك ناكات، داخوازی ئەو پەیوەندییە هەیە و لە هەمان كاتیش ترس هەیە، بۆیە پێویستە ئەو قەرەقۆڵانەی (خاڵی سەنگەری سەربازی) ناو مێشكی خۆمان تێك بشكێنین، بۆ نموونە كاتێ‌ ئێمە دەڵێین با كۆنفرانسی نەتەوەیی بونیادبنێین چ دەبێ با ببێ، یان هەر دەبێت بچین مۆڵەت لە ئیران و توركیا بخوازین، بەڵكو ئەو كۆنفرانسە لەبەرژەوەندی ئەواندا نەبێت كە ئەوان هەرگیز ناخوازن كوردان وەها كۆنفرانسێك سازبدەن كە تیایدا كورد یەكبگرێت لە هەموو رووێكەوە، واتا پێویستە پەیوەندیەكان لەسەر هەموو ئەو ئاستانەدا هەبن، دەربارەی حكومەتی هەرێمیش خاڵی پۆزەتیف لە پەیوەندیەكانماندا هەیە، بەڵام بەگوێرەی داخوازی و هزری میللەت نییە و كەموكورتیشی تێداهەیە، بۆ نموونە هەموو كەس دەڵێت شەڕی براكوژی بۆ ئێمە هێڵی سوورە، ئێمەش دەڵێین ئەم قسانە زۆر باشن، بەڵام تەنها تیۆری و قسە بەس نییە، بۆ نموونە ئەگەر تۆ دەتەوێت شەڕی براكوژی بە تەواوی نەمێنێ‌ پێویستە پەیوەندی دروست بكەیت و زیندوو بكەیتەوە، پێویستە تۆ بێیت یەكێتی نەتەوەیی دروست بكەیت، پێویستە تۆ بڵێی ئەوانە برای ئێمەن، بەڵام تەنها تۆ بڵێی ئیتر ئێمە جارێكی تر شەڕ لەگەڵ براكانی خۆم ناكەم زۆر ئاسانە، ئەمە مانای وایە من كوردم، بەڵام ناڵێی پەیوەندی و كۆنگرە و هاوپەیمانێتی و ستراتیژ دروست كردن، تەنها بڵێی من كوردم و شەڕی براكوژی ناكەم ئەمە ئیشی مناڵانە و زۆر عەیبیشە، بۆكاتی خۆی گووتەیەكی گرنگ و دیرۆكی بوو، وەكو ئەوەی من پێ ئاگادارم ئەندامێكی سەركردایەتی PUK بەناوی (مەحمود سەنگاوی) هەندێك كێشەی لە رۆژهەڵات بۆ دروست ببوو گووتی PKK بەڵایە، ئەگەر پژاك وەها و وەها بكات ئێمە ناچارین شەڕیان بكەین، كورد هەموو حەز دەكەن پرسی خۆیان بە دیالۆگ چارەسەر بكەن، ئیدی روحی نەتەوەیی دروست بووە گەلیش دەرفەتی ئەو شەڕانە نادات، بە چ جەسارەتێك بە چ بەرپرسیارێتیەك دەردكەون.. ؟ كەی ناچاربوونە شتێكی وەها بكەن.. ؟ ناچاربوون نەماوە، بەڵام من دەمەوێت بڵێم بە تەنیا ئێمە شەڕی براكوژی ناكەین، ئەمە بەس نییە و تەنها بەو قسەیە یەكێتی نەتەوەیی دروست نابێت، بۆیە ئێمەش كەموكورتیمان هەیە و من هیویدارم ئەم نەخۆشیەی كە لە مێژووی ئێمەدا دروست بووە نەمێنێ و ئەو بویەرە رەشە بویەرێك بووە نەكەوتۆتە خزمەتی بەرژەوەندی نەتەوەیی و تەنها دوژمنەكانمان لێیەوە سوودمەندبوونە، ئێمە كارو ئەركی نەتەوەیی پێك بێنین ئیدی هیچ كەسێك نەكاری ئەزیەتی گەلی مە بدە، بتوانێ‌ زوڵمی لێبكات، بۆیە پێویستە لەسەر ئەم كەمو كوریانە بوەستین، بەرپرسیارەێتی نەتەوەیی چین پێویستە هەڵوەستەی لەسەر بكەین.


* ئێمەی كورد بە دەگمەن توانیومانە دوژمنی دوژمنەكانی خۆمان بكەینە دۆستی خۆمان، ئایا ئێستا كاتی ئەوە نەهاتووە لەسەر بنەما نەتەوەییەكان و بەرژەوەندیە باڵاكانی كورد چاو بە پەیوەندیەكاندا بخێشێنینەوە لەگەڵ ئێران و توركیا و سوریاو بەغدا هاوكات ئێوە هەم PJK كە باڵێكی جیانەكراوەی PKKیە شەڕی ئێران دەكات و هەم وەكو PKK ش پەیوەندیتان لەگەڵ ئێران هەیە هەمان شت بۆ (PYD) لە رۆژئاوای كوردستان و (PCDK) لە باشوری كوردستان، ئەم دووشتە دژبەیەكە چۆن شرۆڤە دەكەیت.. ؟

 ئەحمەد دەنیز: راستی پەیوەندی ئێمە لەگەڵ PJKو PYD و PCDK هەیە، هاوكات پەیوەندی ئێمە لە ئاستێكدا لەگەڵ PDK و PUKیش هەیە، PJKو PYD بەرنامەی خۆیان هەیە و ئیدارەی خۆیان هەیە و كۆنگرەی خۆیان هەیە و بڕیاری خۆیان دەدەن، شتی خۆیان و سیاسەتی خۆیان جیاوازە، بەڵام كاریگەریەكی سەرۆك ئاپۆیان لەسەرە، دیارە ئێمە وەك برا لەگەڵ یەكترداین، وەك چۆن ئێمە دەمانەوێت یارمەتی هەموو حزب و لایەنەكانی تر بدەین، یارمەتی ئەوانیش دەدەین، بەرنامەی ئێمە نیە ئێران هەڵبوەشێنین ئێمە ئێران پارچە بكەین، ناڵێین توركیا هەڵبوەشێنین و توركیا پارچە بكەین، ئێمە دەڵێین" كورد نەتەوەیەكە و كوردستان هەیە بەڵگەی مێژوویی هەیە كە لەم خاكەدا ئێران و توركیا گوتویانە كوردستان، هەتا كاتی كۆماری توركی دروست بوو ئەتاتورك حوكمی زاتی دایە كوردان، ئێمە وا دەڵێین نەتەوەی ئێمە بۆ دەست خستنی مافی خۆی هەوڵدەدات و بۆ پاراستنی زمانی خۆی و كلتوری خۆی لەناو ئەم سنورانە لەسەر بنەمای ئۆتۆنۆمی دیموكراتی دەخوازێت، بۆ نموونە" عوسمان بایدەمیر شارەداری ئامەد گووتی" چۆن پەرلەمانی توركی هەیە با پەرلەمانی كوردیش هەبێت، وەك ئەوەی لە باشووری كوردستان هەیە، هەمان شت لە ئەوروپا دروست بووە، لە بەریتانیا و فەرەنسا و ئیسپانیا دروست بووە، وڵاتەكانیش وەك خۆیانن و پارچە پارچە نەبوونە، واتا ئەنجوومەنی كوردستان هەبێ و ئاڵای كوردستان هەبێ و ئیدارەی خۆیان هەبن، بەڵام لەناو ئەو سنوردا بەیەكەوە هیچ شتێك بەتەنها بۆخۆمان ناخوازین، مۆدێلی حكومەتی ناوەندی دەمێكە بەسەرچووە لە هەموو جیهان، فیدرالی یان ئۆتۆنۆمی یان خۆبەڕێوەبردنی دیموكراتی بدەنە كوردان، شەڕ رۆڵی نەماوە، پێویستە بەرێگای دیالۆگ و پرۆتۆكۆڵات كێشەكانمان چارە بكەین، بەڵام ئەگەر شەڕ دروست بكرێت ئێمە ناچارین بەرگری لە خۆمان بكەین.

* تێكچونی پەیوەندی نێوان ئیسرایل و توركیا چۆن دەبینیت.. ؟ ئایا پێتان وانییە كە ئەمە سیناریۆیەك بێت لە نێوان توركیاو ئیسرائیل یان لەت بوونی پەیوەندی لەمێژینەی توركیا و ئیسرائیلە.. ؟

ئەحمەد دەنیز: ئەمە پرسێكی زۆر گرنگە، پێش هەموو شتێك توركیا بەبێ ئیسرائیل ناتوانێت بژیت، ئەو توركیایەی كە ئێستا هەیە ناتوانێت بژیت، توركیا بەبێ ئیسرائیل ناتوانێت ئۆپەراسیۆنەكانی دژی كورد ئەنجام بدات، توركیا بەبێ ئیسرائیل ناتوانێت شەر دژی گەریلا بكات، توركیا بەبێ ئیسرائیل ناتوانێت سیاسەت بكات، لەگەڵ ناتۆ و لەگەڵ هێزێ نەتەوەییش ناتوانێت هەڵبكات، چونكە هەموو پەیمانە ئابوری و لە شكریەكانی لەگەڵ ئیسرائیلە، گەلێگ جار دەكرێت ناكۆكی لە نێوانیان دروست ببێت لەسەر هەندێك شت، یەك" هەندێك شت ناتوانن وەلا بنێن، بەڵام توركیا ئەمەی بە زیرەكانە كردووە و پلانێكی ژیرانەو ستراتیژی بوو تا فشار بخاتە سەر ئیسرائیل تاكو ئیسرائیل ناچاری خۆی بكات، لە چوارچێوەی ئەم ناچاركردنەدا ئیسرائیل دژی بزوتنەوەی ئازادی خوازی كورد بەكار بهێنێت، ئەم بەكارهێنانە تەنها لە چوارچێوەی چەك و شتی بچووك نەبێت، بۆ نموونە ئەگەر بە كۆمەكی سەربازی، كورد لەناونەچوو و گەریلا لەناو نەچوو ئەوا كۆمەڵكوژیەك دروست بكات بە پشتگیری ئیسرائیل، ئەمە خواستی توركیایە، بەڵام لە لایەكی تر كاتێك لەسەروە ناكۆكیان هەیە و لە ژێرەوە دانیشتن و دانوساندن دەكەن، زۆرجاری تر ناكۆكیان بووە، بەڵام توركیا هەرگیز پەیوەندیەكانی لەگەڵ ئیسرائیل تێك نەداوە. بۆ نموونە" ئۆپۆزسیۆن داوای لە توركیا كرد هەموو پەیوەندیەكانی لەگەڵ ئیسرائیل بپچڕێنێت ئابوری و سەربازی هەموو لایەنەكان، بەڵام توركیا پەیوەندیەكانی نەپچڕاند، بۆیە چەند شتێك هەیە لەم یاریە سیاسیەدا یەك" ئەگەر توركیا زۆر بەجدی دژی تاوان و زوڵم و زۆریەكانی ئیسرائیلە بەرامبەر بە غەزە با هەموو پەیوەندیەكانی بپچڕێنێت لەگەڵ ئیسرائیل، پەیوەندی ئابوری بپچڕێنێت، دووەم" چەك لە ئیسرائیل نەكڕێت دژی كورد بەكاری نەهێنێت، ئەو پارەی ئیسرائیل لە فرۆشتنی چەك بە توركیا قازانج دەكات، ئیسرائیل لە دژی فەلەستینیان بەكاردەهێنێتەوە، ئەی ئەمە هەموو سیناریۆ نیە بەڵكو هەندێك راستی تێدایە، بەڵام ئیسرائیل بۆ توركیا فاكتەرێكی بنەڕەتیە و لێناگەڕێت مرۆڤایەتی تاوانەكانیان ببینێت، بۆنمونە" توركیا دەڵێت: ئیسرائیل تۆ بۆچی مناڵان دەكوژیت.. ؟! بەڵام ئیسرائیل بە چەك مناڵان دەكوژێت و بەو تەقەمەنیە پێشكەوتوەی تەكنەلۆژیا مناڵان دەكوژێت، ئەم هەموو پێشكەوتنە سەربازیەش بەچ بەدەست دەهێنێت.. ؟ هەڵبەتە بە فرۆشتنی چەك بە توركیاو داهاتەكەشی لەم بوارانە خەرج دەكرێت، ئیسرائیل لەناو جیهانی عەرەبی ناوبانگێكی خراپی هەیە، بۆیە هەركەسێك شتێك بەرامبەر بە ئیسرائیل بكات ئەوا پێیدەڵێن (تۆ قارامانی)، ئەو زوڵمەی ئەمڕۆ دژی فەلەستینیان هەیە لە سایەی قارەمانی ساختە دروست دەبن، ئەگەر تائێستا كێشەی فەلەستین چارە نەبووە هۆكارەكەی تەنها سیاسەتی ئیسرائیل نین بەڵكو ئەو هێزە هەرێمیانەی دەڵێن ئێمە هاوپەیمانی فەلەستینین، بەڵام بەرژەوەندیەكانی خۆیان ناخەنە دوای بەرژەوەندی فەلەستین وەك ئەوەی لە توركیا دەبینین.

* ئایا تاچەند پێویست دەكات كورد پەیوەندی دۆستایەتی ببەستێت لەگەڵ ئیسرائیلیەكان.. ؟

ئەحمەد دەنیز: بیروبڕوای PKK بریتیە لە رێزگرتن لە هەموو گەلان و باوەربوون بە دۆزی هەموو گەلان و باوەڕمان بە برایەتی گەلان هەیە، چۆن مافی خەڵكی عەرەب كورد تورك فارس لەسەر ئەم خاكە هەیە، خەڵكی ئیسرائیلیش هەیە، لە ناو گەلاندا هیچ ناكۆكی وەها نین، بەڵام ئەوەی ناكۆكی دروست دەكات رژێمە، بۆ نموونە پشتگیری ئیسرائیل بۆ توركیا یارمەتی دانی لە چارەسەرنەكردنی كیشەی كورد، یارمەتی دانی لە بەردەوامبوونی شەڕ ئێمە رەخنە لەو هەڵوێستە دەگرین، پێویستە ئەو هێزە نێونەتەوەی چ ئەمریكا چ ئیسرائیل چ ئەوروپا راستی دۆزی كورد ببینن، سیاسەتی خۆیان دژی كورد بگۆڕن، هەتا ئێستا بەداخەوە سیاسەتیان پشگیری كردنی شەڕە، چەك فرۆشتنە توركیا و كورد خستنە لیستی تیرۆر، لەمانە هەڵەن چونكە هەتاكەی ئەم راستەیەی بوونی كورد لەبەر چاو ناگرن، هەتاكەی ئەم گەلە وەك دوژمن سەیر دەكەن، ئایا ئەم گەلە چ دوژمنایەتی بەرامبەر كردوون، ئیدی پێویستە ئەو هێزانە راستی كورد ببینن پشتگیری سیاسەتی شەڕ نەكەن پشتگیر بن تا كێشەی كورد لە رێگای دیبلۆماسی ئاشتی دیموكراتی چارەسەر بكرێن، من لەو باوەڕەدامە بۆ بە دیموكراس بوون و بەرژەوەندی ئەو هێزانە چارەسەری پرسی كورد پێویستە.

* گریمان بەیانی ئیسرائیل بانگەوازی PKK ی كرد بۆ هاوكاری كردنی PKK یان بۆ دۆستایەتی كردن، ئیسرائیل وەكو سیستەم وەكو حكومەت ئایا PKK دەچێت بەرەو پیری ئەم بانگەوازەی ئیسرائیل.. ؟

ئەحمەد دەنیز: سەرتا سیاسەت بە گریمانە دروست نابێت، یەكەم" زۆر هێز داوای هاوپەیمانی و هاریكاری PKK یان كرد ئەمەیان تاقی كردەوە، بەڵام PKK ئەمەی رەتكردەوە، بەسایەی ئەم رەتكردنەوەش PKK ئەمڕۆ لەسەر پێیانە، دووەم" ئێمە دوو هێزی ستراتیژی دۆستێ ئێمە هەیە. ئێمە پێویستمان بە كەس نابێت و هەمیشە بەهۆی ئەم دوو هێزە هەمیشە لەسەر كەوتندا دەبین، ئەوانیش یەكەم" شاخەكانی كوردستانە كە هەموو كات ئێمە دەپارێزێت لە بەرامبەر هەموو پێشكەوتنەكانی تەكنەلۆژیای سەردەمیش ئێمە وەكو ئامێزی دایك دەپارێزێت، دووەم" گەلی ئێمەیە هەتا ئەو گەلە هەبێت پێویستمان نە بەپارەی خەڵكی هەیە و نە بە شتی خەڵك هەیە و ئەمە زۆر گرنگە بۆ PKK ش ئەم دوو هێزە زۆر ستراتیژین، ئەگەر ئێمە پارەمان لە لایەنێك وەرگرتبا ئەوا هەركاتێك ئەم كۆمەكە نەمابا ئەوا PKK هەرەسی دەهێنا، بۆ نموونە ئێستا توركیا هەموو هەوڵێكی داوە تاكو سەرچاوە داراییەكانی PKK ببڕێت و بۆ نموونە" كاتێ گووتی یۆنان یارمەتی دەدات كاتێكی تر گووتی" ئەرمەنستان و جارێكیان ئەوروپا، كەچی هەموو شتێكی كرد بەڵام PKK هەر دەژیت، سنورەكانی هەموو گرت و رێگەی فڕۆكەخانەكانی توندتر كرد و دیسان PKK دەژیت، گەمارۆی ئابوری خستە سەر ئێمە و دیسانەوە PKK دەژیت، ئەمریكا دەڵێت: پارەكانی PKK هەمووی بلۆك كردوە و دیسان PKK دەژیت، ئەگەر دەخوازن PKK نەژیت یەك شت پێویستە ئەویش هەرماڵێك پێویستە چەند جەندرمەیەكی لێ بكەیتە پاسەوان، بۆنموونە بۆ پەنجەرەكان بۆ دەرگاكان بۆ شوانەكان بۆ بێریەكان بۆ هەر تاكێك جەندرمەك دابنێن ئینجا PKK لەناو دەچێت ئەگەرنا PKK هەرگیز لەناو ناچێت، ئێمە داوای كۆمەكی ماددی لەكەس ناكەین و لەكەس قبوڵی ناكەین، چونكە كەوچكێكی چا بدەنەمە كەوچكێكی چێشت لەمە داوا دەكەن، ئەمە راستیەكە دەبێت هەموو قبوڵی بكەن، ئیدی ئەمریكا ناتوانیت نزیكی كورد ببێت ئیسرائیل ناتوانێت نزیكی كورد ببێت ئەگەر دەخوازن چارەی كێشەی میللەتی كورد بكەن ئێمە پێویستمان بە هێز و لە شكر نیە پێویستمان بە سیاسەتی لەشكری نیە، ئەگەر دەخوازن با بە پشتگیری چارەسەری دیموكراتی هاوكاری ئێمە بكەن ئەمە بەسە.

* ماوەیەكە لە میدیای ئیسرائیلی زۆر باسی دۆزی رەوای كوردی دەكرێت و لە دەزگای ئیسرائیل كورد بڵاوبۆتەوە ئیسرائیل دەڵێت ئێمە هاوكاری كوردانی باكور دەكەین لەكاتێكدا ئێمە لەبیرمانە دەزگای مۆساد هاوكاری میتی توركی دا بۆ رفاندنی بەڕێز ئۆجەلان، ئەو كات میدیای جولەكە هیچ هەڵوێستێكی نەبوو لە هەمان كات ئەوا دەیان ساڵە توركیا كۆمەڵكوژی كوردان دەكات و ئۆپەراسیۆن بە چەكی ئیسرائیلی ئەنجام دەدات و منداڵ و ژنی كورد دەخاتە زیندانەكان كەچی میدیای جوولەكە هەر بێدەنگ بوو، بەڵام لە وەدەنگەوەهاتنیان لەكاتی ئێستا جێی پرسیارە تۆ ئەو ئیزدیواجیەتە چۆن دەبنیت.. ؟

ئەحمەد دەنیز: راستیەك هەیە هەموو شت لە بەرچاوی خەڵكە و ئەم هێرۆنە فڕۆكەی سیخورٍی دێت لە كوێ دێت.. ؟ لە توركیا. كێ دەینێرێت.. ؟ توركیا، كێ بەڕێوەیان دەبات.. ؟ توركیا. ئەم تەكنەلۆژیایە كە لە فڕۆكەكانی توركیا هەیە كێ پێی دەدات كە هەر شوێنێكی بوێت لێیبدات بەشەویش بتوانێت ئامانج بپێكێت، كێ بە توركیای دەدات.. ؟ كێ راهێنان بە فرۆكەوانەكان دەكات.. ؟ كێ ئەم هەموو ئیمكانیەتە دەدات.. ؟ ئەمانە هەمووی ئاشكران.

* دەرۆژ بەر لە ئێستا لە تەلئەبیب رێپێوانێكی گەورە لە بەردەم كونسوڵخانەی توركیا دروست بوو لەسەر كێشەی كورد..

ئەحمەد دەنیز: لەبەر ئەوەی ئەوەندە ئاشكرایە بۆیە ئەمە نرخی نابێت، ئەگەر نیەتی ئەوان پاك بێت پێویست ناكات پشگیری شەڕ بكەن، من لە سەرەتا وتم" ئێمە دژ بە گەل و نەتەوەی تر نین، ئیسرائیل كەسی دیموكراتیخواز و كەسی تێگەگەیشتو مرۆیی تێدایە، لەسەر ئەو بنەمایە ماوەیەك پێش ئێستا كوردی جوو لە ئیسرائیل رێپێوانیان كرد، ئەمە هەڵوێستێكی ئینسانی بوو نەوەك هەڵوێستێكی سیاسی، واتا ئەم جۆرە رێپێوانانە لە هەموو جێگایەك دەكرێت، هەڵوێستەك بوو بە هەستی مرۆڤایەتی و رۆشنبیری هۆشیاری دروست بوو ئێمە وای دەبینین.

* ئەدای سەرۆكی هەرێم چۆن دەبینن بۆ پرسە نەتەوەیەكان و چۆنی هەڵدەسەنگێنن.. ؟ پێتان وانیە ئەمریكیەكان و حكومەتی هەرێم و توركەكان و عێراق پڕۆتۆكۆڵێكیان مۆر كردبێت بۆ لێدانی ئێوە.. ؟

ئەحمەد دەنیز: هەڵوێستێك یان ئارمانجێكی دەوڵەتی تورك هەیە ئەمە سەدا سەد، چونكە بە ئاشكرا گووتیان، عەبدوڵا گویل گووتی: ئەگەر حكومەتی هەرێم دژی PKK لەگەڵ ئێمە هاوكاربێت ئەوا هەرێم چ بخوازێ ئێمە رازین ئەوە یەك. بەرێز كاك مەسعود چوو بۆ توركیا و ئەحمەد داود ئۆغلۆ گووتی: ئێمە دەخوازین لەگەڵ حكومەتی هەرێم پەیوەندی دروست بكەین پەیوەندی ئابوری دروست بكەین تەنها ئێمە یەك مەرجمان هەیە ئەویش هەرێم دژایەتی PKK بكات، ئەمە بەئاشكرا گوترا و هەموو رای گشتیش پێ ئاگادارە. سیاسەتی وا بەتایبەتی دەوڵەتی توركیا شتیًك ناتوانێ‌ بكات، ئێستا بەرۆكی كوردیان گرتووە و پێشتر بەرۆكی ئەمەریكایان گرتبوو و دواتر چووە لای ناتۆ و بەناتۆشی گووت وەرە لە PKK بدە و داوا لە ئەمریكا دەكات وەرن لە PKK بدەن داوا لە باشوری كوردستان دەكات وەرە لە PKK بدە، لە هەمان كاتیشدا توركیا دەڵێت من لە وڵاتە بەهێزەكانی ناتۆم كەچی چۆن عەیب نیە داوای كۆمەك لە ناتۆ بكات بۆ لێدانی PKK، وەك PKK ئێمە دەخوازین هەر سەرۆكێكی كورد كاتێك دەچێتە وڵاتێكی تر با بە هێزی چل ملیۆن هەست بكات و ئینجا بچێت واتا وەك سەرۆكی حزبێك نەچێت یان وەك سەرۆكی هەرێمێك نەچێت یاخود وەك سەرۆكی پارچەیەك نەچێت، بە فەرمی و بە جدی بە نوێنەرایەتی و ئیرادەی چل ملیۆن كورد بچێتە دەرەوە، بەمەش پێشوازیەكی جدیتری لێدەكرێت، بۆ نموونە كاتێك بەڕێز كاك مەسعود بارزانی چووە فەرنسا بە ناوی چل ملیۆن كورد چوو، ئینجا مام جەلال یان هەر سەرۆكێكی تر بچێت پێویستە بەم روحیەتە بچێت، كاتێك هەر كوردێك چووە شوێنێك تا پشتی ئەو بەهێز بێت و مەكانەتی ئەو بەهێز بێت ئێمە هەموو هاوكاریەكی دەكەین.

* تۆ وەڵامی نیوەی پرسیارەكەی منت نەدایەوە ئایا ئەم پەیوەندیەی من باسم كرد لە نێوان بەغداو ئەمریكاو توركیا هەست دەكەن دەستی حكومەتی هەرێمیشی تێدا بێت.. ؟

ئەحمەد دەنیز: تا ئێستا هیچ بەڵگەیەكمان لانیە، بەڵام دەزانین خواستەكی وا لە توركیا هەیە، بەڵام ئەم سیاسەتە سەری نەگرت و خەونی دەوڵەتی توركیا نەهاتە دی و ئێمە لەو باوەرە داینە شتێك لەم بابەتە لەم سەرو وەختە دروست نابێت، چونكە بارودۆخی ئێستا جیاوازە، ئێستا كورد كوردی كۆن نین، كوردستان كوردستانی كۆن نیە، هەموو شتێك گۆڕاوە، گەلی كورد بەراستی هۆشیارە و دۆست و دوژمنی خۆی لەیەك جیا دەكاتەوە، كەس با كوردان غەشیم نەبینن و ئێمەش فێربووینە سیاسەت بكەین و پێویستیشە ئێمە سیاسەت بكەین، دەوڵەتی توركیا و سوریا و ئێران و عێراق خۆیان بە دەوڵەت هەژمار بكەن و كوردان فەرامۆش بكەن و پێویست بە هیچ مافێك نەبن، وەك ئەوەی لە توركیا رودەدات، دەڵێت" هیچ كێشەیەك لە توركیا بەناوی كوردان نیە بەڵكو كێشەی ئابوری هەیە یان زگی كوردان تێر بكەن ئیدی كێشەی كوردان كۆتایی پێدێت. ئەو كورد مرد.. ! ئێمە ئەو كوردەمان نەهێشت.. ! كورد ئێستا فێری سیاسەت بووە و فێری دیبلۆماسیەت بووینە، بۆ نموونە ئەوان هەوڵدەدەن شەڕی براكوژی درروست بێت، بەڵام ئێمە سیاسەت دەكەین، ئەوان هەوڵدەدەن ئێمە پارچە پارچە بكەن و لە یەكمان بكەن، بەڵام ئێمە هەر سیاسەت دەكەین.

* ئێمە سیاسەتی كرانەوەی توركیامان بینی بۆ باكور نەبوو بۆ باشوور بوو، چونكە لە باكور سیاسەتی كرانەوە بۆ سیاسەتی خۆدانە قبوڵكردنی توركیا بوو بۆ یەكێتی ئەوروپا و سەركووت كردنی زیاتری كوردانی باكور و بەردەوامی ئۆپەراسیۆنەكان دژی PKK. بە بۆچوونی بەڕێزتان دەبێت راگەیاندنی ئەو سیاسەتی كرانەوەیە بۆ داگیر كردنی باشووری كوردستان نەبێت.. ؟

ئەحمەد دەنیز: پەیوەندی توركیا لەگەڵ باشوور لە 1992 دەستی پێكرد و كاتێك دەستی پێكرد زۆر گفتووگۆی لەسەر كرا، بەڵام ئۆزاڵ گووتی" ئەو كات شۆڕشی باكور لە ئاستێكی بەرزدابوو بە ملیۆنان ئینسان شۆڕشیان دەكرد، هەندێك لە شارەكان هەتا نیوەڕۆ هی توركیا بوو دوای نیوەرۆ دەكەوتە ژێر كۆنترۆڵی PKK، بۆیە تاكتیكەكیان كرد، گووتیان" تا شۆرشی باكور لاواز بكەین پێویستە پەیوەندی لەگەڵ باشوور دروست بكەین، باشوور دژی باكور بەكاردەهێنین، ئەمەش رویدا و شەڕی ئێمەو باشوور دروست بوو، تەنها ئێستا دەڵێن" لەسەر زاری ژەنەراڵەكانی ئەوكات كە ئێستا یاداشتیان دەنووسنەوە و دەڵێن" ئێمە بۆئەوەی رێ لە دروست بوونی كوردستانی باكور بگرین بەدەستی خۆمان كوردستانی باشوورمان دروست كرد، ئەوان هەمیشە پەیوەندیان لەگەڵ باشوور زیاد كرد تاكو كوردانی باكور سەركووت بكەن تا لە كۆتاییدا هەرێمی باشوور دروست بوو، پاشان بینیان پەیوەندی ئەوان وەستا. سەیربكە تا شەڕی زاپێ دەیانگووت" ئێمە پەیوەندی لەگەڵ باشوور دروست ناكەین، مادام ناخوازین كوردستان دروست بێت ناخوازین پەیوەندی لەگەڵ باشوور دروست بكەین، زۆر رەخنە لەسەر سیاسەتی دەرەوەی دەوڵەتی گیران، هەتا شەڕی زاپێ ئەو كات یەشار بیوكان گووتی: ئێمە هەڵەین و سیاسەتمان هەڵەیە، پێویستە ئێمە پەیوەندی لەگەڵ باشوور دروست بكەین، سەردەمی وی دوو سەر دەم بوو یەك لە زاپێ یسنی شكستی خواردوە و تەنها نەیتوانی PKK لەناو ببات، هەتا دێت PKK بە هێزترو خورتر دەبێت، هیچ سوپا و لەشكرێك نەما رانەكات و پشتی خۆی لە شەڕی نەكا بۆیە ئەو پەیوەندیە پێویستە لەسەر ئەو بنەمایە سیاسەت بێ، دووەم" توركیا گووتی: ئیدی چیتر ئێمە باشوور قبوڵ ناكەین، بەڵام ئەمریكا قبوڵی دەكات وەك بینیمان كاك مەسعود بارزانی بە جلی كوردی چووە ئەمریكا كە تۆ ناتوانی ئەم راستیە تكۆڵی بكەی، هەتا كەی دەتوانیت بڵێیت" من تۆ نابینم.. ؟! من نكۆڵی وجودت دەكەم.. ؟ لەبەر ئەم هۆكارانەو نەكردنیان بە دوژمنی خۆ پەیوەندیان لەگەڵ باشوور دروست كرد، بەڵام ئێستا دەیەوێ‌ لەنێوان سنوری باكور و باشوور ئەم شوێنە بە لەشكر دەورە بدات و بەڵگە هەیە دەڵێن ئێمە هەتا قەندیل بچین نەوەك لەسەر ئەو بنەمایەی بگەرێنەوەو بەڵكو بمێنینەوە، چونكە پاشە رۆژی عێراق دیارنیە، رەنگە ئێرانیش بێتە ژورێ بۆ ئەوەی توركیا كاریگەری لە رۆژهەڵاتی ناڤین زیاتر بێت سیاسەتی خۆیان بە هێتزتر بكەن، پێویستە تا قەندیل بێن و نەگەرێنەوەو شوێنی خۆیان بەهێزتر بكەن، دەخوازن كۆنترۆلەكی لەسەر پاشەرۆژی كوردستان دروست بكەن، بۆ ئەوەی جێیەكی داگیر بكات و لەوێ بمێنێت.

* پێتان واوانیە قوبرس دەمانچەیەكی سوارە لەسەر دڵی توركەكان و یەك دەوڵەت و یەك ئاڵاو یەك زمان و یەك نەتەوە ئەمڕۆ لە توركیا كەوتۆتە ژێر پێ، تۆ پێشبینی ناكەی ئەمە مەرگی ئایدۆلۆژیاو شۆڤێنستی ئەتاتوركە.. ؟

ئەحمەد دەنیز: گووتەیەكی توركی هەی دەڵێت (قراڵ زیاتر قراڵ) ئەگەر ئەتاتورك ساغ بوایە ئەم ئەتاتوركانەی ئێستای هەموو بەدەستی خۆی دەكوشت، نەقرەتی لەوانە دەكرد، ئێمە لە مێژووی خۆمان دەڵێین" ئەتاتورك دوژمنی ئێمەیە.. بەڵام پیاوێكی پۆزەتیڤیستە كاتێك پێشكەوتن چێبوو رەتی نەدەكردەوە و قەبوڵی دەكرد، لەبەر ئەوە ئەوەی ئەمڕۆ لەسەر ناوی ئەتاتورك قسان دەكات منافقە و دوورووە، لە راستیدا شەڕی ئەتاتورك دەكەن، بۆ نموونە عوسمان بایدەمیر پێش چەند رۆژێك گووتی: لەگەڵ ئاڵای توركیا ئاڵای ئێمە هەبێت و ئەنجوومەنی ئێمە هەبێت و حوكمی زاتی هەبێت، قیامەتیان لەسەر بەرپا كرد، بەڵام ئەوەی نووسینە مێژووییەكان سەیر بكات ئەتاتورك ئەم ئاخافتنەی لە 1922 بەخۆی گووتیە لە ئەنجوومەنی پەرلەماندا، لەسەر حكومی زاتی گفتوگۆكردن خیانەت بێ و ئەگەر عوسمان بایدەمیر خیانەتكار بێ چونكە وای گووتووە ئەوا ئەتاتوركیش خیانەتی كردووە، ئەگەر عوسمان بخوازێت توركیا پارچە بێت دیارە ئەتاتوركیش دەخوازێت توركیا پارچە بێت، شۆڤێنیزمی وەها هەیە و میلیتارزمی واهەیە لە توركیا لە رەچەڵەكی ئەوكەسە بكۆڵەوە یەك لە یۆگۆسلافیا هاتووە چەند لێیان بپێچیتەوە لە نەتەوەو شوێنێكی تر هاتوون، بۆیە لەسەر ئەمە سورن تاكو راستی ئەوان و سەختەكاری ئەوان ئاشكرا نەبێت، بۆیە هەموو كێشەكان بەخۆیان دروست دەكەن، بۆ نموونە" ناخوازن كێشەی قوبرس چارە ببێت، كێشەی كورد قوڵتر دەكەنەوە، دان بە جینۆسایدی ئەرمەنەكان نانێن، بۆیە ئەو شۆڤێنیزم و فاشیزمەی لە توركیا هەیە لە هیچ شوێنێكی دونیادا نییە.

* جگە لە PKK، و پارتی ئاشتی و دیموكراسی، پارتی كوردی تر هەیە لە باكورد ئایا ئەمانە هیچ سەنگێكیان هەیە خوێندنەوەی تۆ چیە بۆ پارتە كوردیەكانی تر لە باكور، ئەوانە ناوەڕۆكیان هەیە یان تەنها رووكارن.. ؟

ئەحمەد دەنیز: ئێمە باسی یەكێتی نەتەوەیی دەكەین بۆ گشتی كوردستان بۆ باكوریش پێویستە كوردەكان هەموو ببنە یەك، بەڵام با لە حزبدا جیا بن وەك ئەوەی لە باشوور هەیە، كۆمەنیست و سۆسیالیست و كۆمەڵ و پارتی و یەكێتی، بەڵام پێویستە لە هەڵوێستە نەتەوەییەكان یەك هەڵوێست بن، ئێمە بانگەوازیمان كرد بۆ یەكێتی كورد دروست بكەین هەندێك هاتوون هەندێك حەزیان نەكردوە بێن، هەندێكیان ئێمە تۆمەتبار دەكەن و دەڵێن PKK بەس خۆی دەوێت، راستی وانیە ئێمە لە رێگای ئێوەش بانگەواز دەكەم ئیدی ئەو كاتی ئەوە هاتووە تۆ یەك ئەندامت هەبێت یان دوو یان زۆر ئێمە بەیەكەوە هەڵوێستێكی نەتەوەییمان هەبێت و بەرامبەر دۆزی كورد یەك را بین و قۆناغەكە ئەوەی لێمان دەوێت، ئیمە دوو پێشنیارمان هەیە: چۆن ئێمە رێز لە سەرۆكەكانی ئەوان دەگرین ئەوانیش رێزی سەرۆكەكانی ئێمە بگرن، دووەم گەریلا فاكتەرێكی بنەڕەتیە و پێویستە رێزی لێبگیرێت، بۆنموونە" گەلێك هەن دەڵێن سەرۆك ئاپۆ لە زینداندایە بۆخۆتان سەرۆكێكی تر دروست بكەن، ئەو ناتوانێت ئیدارەی ئێرە بدات، ئەوە شەڕی سایكۆلۆژیە دەوڵەتان بە ئێمەی دەكەن، دەخوازن ئێمە پارچە بكەن سەرەتا سەرۆك لە PKK جیابكەنەوە دوای ئەویش بەئاسانی دەیانەوێت پەیوەندیە گشتیەكانی PKK ببرن لەگەڵ دەوربەرو ناوەوەی خۆشی، ئیدی وای لێدەكەن دەبێت PKK سەرۆك رەت بكات و دوایی دەڵێن رێگەی خۆی بپچڕێنێت PKK رێڤەبەرایەتی خۆی بپچرێنێت، ئەوان دەیانەوێت PKK پارچە پارچە بكەن وەك ئەوە وایە وەك بڵێیت: من كچی تۆ دەخوازم ئەویش بڵێت: تەواو تۆش باوكی خۆت رەت بكەوە.. !! ئێمەش باب قبوڵ بكە.. ئەز كچێ خۆ ددەینە تە، ئەوە ئارمانجی وانە بۆنموونە" زانیان بە رێگای توركان كورد لە ناو نەچوون PKK لە ناو نەچوو بۆیە دەیانەوێت لە رێگای كوردان دەخوازن كوردان پارچە بكەن.. بۆ نموونە" كەسێك دەهێننە سەر تەلەفزیۆن و دوو كەسی بەدواوە نیە دەڵێت" گەریلا چەك دابنێت.. دەڵێت" PKK نازانین چۆنە.. ؟ سەرۆك نازانین چۆنە.. ؟ واتا برا ئیدی چیە تۆش وەرە هەوڵی چارەسەری بدە و تۆش هەوڵ بۆ دۆزی كورد بدە چ كارێكت بە گەریلا یان PKK یان هەر حزبێكی ترە. واتا PKK دەستی تۆی نەبەستووە و تۆش دەتوانیت تێبكۆشیت، تۆش خزمەت بكەیت، ئەو گەلە تۆی خۆش دەوێت، ئەمانە دەكەونە خزمەتی شەڕی سایكۆلۆژی... ئێمە وەكو دوژمن هەژماریان ناكەین، تەنها دژی ئەوان شەڕێكی سیاسی دەكەین، ئاشكرا بڵێم PKK لە گەڵ پارچە بوونی كوردستان نیە PKK یەكێتی و یەكڕیزی كوردە. جارێكی تریش دەیڵێمەوە لە رێگای ئێوەوە بانگەواز دەكەمەوە" ئەگەر هات و ئێمە قەبوڵمان نەكرد هەرچی ببێژیت ئێمە قبوڵمانە.

* پێش ماوەیەك ئێمە كۆمەڵێك نڤیسەرو چالاكوانی سیاسی (پڕۆژەی هەفتەی سەربەخۆیی بۆ كوردستان) مان راگەیاند و ئێمە نامەمان ئاراستەی هەموو گروپ و حزب و هەر تاكێكی رۆشنبیر كرد تەنانەت ئیمێلمان بۆ پەژاك و پەیەدە و پەچەدەكە و PKK ش نارد، هەمان ئەو پەیامەی یەكێتی نەتەوەیی لەنێوان حزب و رۆشنبیران كە تۆ بانگەشەی بۆ دەكەی لە پەیامەكەی ئێمەدا هەبوو، بەڵام نەمانزانی بۆچی هیچ كامێكتان هەڵوێست و دەنگتان لەو بارەیەوە نەبوو كە زۆر بە فراوانیش لە میدیاكاندا بڵاوكرایەوە.. ؟

ئەحمەد دەنیز: لەكاتێكدا من بەرپرسی كۆمیتەی راگەیاندن و پەیوەندیەكانی دەرەوەشم كەچی ئاگام لەو پڕۆژەیەی ئێوە نەبووە و شتی وا ئەگەر بۆ ئێمە هاتبوایە زۆر بایەخ و گرنگیمان پێ دەدا و هەر لێرەوەش ئێمە هاودەنگ و هەڵوێستی پڕۆژەكەتانین وەكو پەكەكە.

دیمانه‌/ شێرزاد عومه‌ر مه‌حمود/ سه‌رنووسه‌ری گۆڤاری ئێوه‌- هه‌رێمی میدیا/ s4632628@gmail.comئەم پۆستە ئەلیکترۆنیە لەلایەن ئامێرئ سپامەوەیە.